موسسه ماه مهر

۲۴ آذر ۱۳۹۶

بیکن به‌روایتِ دلوز: سیاستِ فیگور

files_magazinContents_download[328187c87c893f3486b07854ba6dd128].jpg

این کلاس شنبه ها از ساعت 17 تا 20 برگزار خواهد شد.


استاد:حسین نمکین 

 


ثبت نام تا نهم آبان ماه ادامه دارد. 

 

*** 
مباحثِ این دوره عمدتاً براساسِ مهم‌ترین رئوسِ اثرِ درخشانِ ژیل دلوز در بابِ بیکن و قرائتِ یکه‌ی او از این نقاشِ معمایی تنظیم شده است. کتابِ دلوز هیچ ربط و شباهتی با ژانرِ متعارفِ نقدِ هنری ندارد؛ پیش از هر چیز بخشِ لاینفکی از بدنه‌ی آثارِ فلسفیِ خودِ او و نقطه‌ی عطفی در سیرِ تحولاتِ اندیشه‌ی سیاسی-زیبائی‌شناختیِ او در فازِ متأخرِ کار اوست (که در ادامه با دو جلدِ کتابِ سینما 1 و 2 تکمیل می‌شود). دشواریِ سخن‌گفتن از این کتاب تاحدی به لزومِ آشناییِ قبلی با رئوسِ کلی پروژه‌ی فلسفیِ دلوز مربوط می‌شود؛ بنابراین، جلساتِ نخست را به بررسی پیش‌زمینه‌های فلسفیِ بحث (عمدتاً در دو کتابِ مهمِ او تمایز و تکرار (1968) و منطقِ معنا (1969)) اختصاص خواهیم داد. دراین‌زمینه درکنارِ شرح‌ها و متونِ دست‌دومی که در این باره به‌وفور یافت می‌شوند-و البته نه در فارسی- رجوع به منابعی که ذیلاً به آنها اشاره می‌شود ضروری خواهد بود).
ویژگیِ دیگرِ این دوره بحث و تحلیلِ مستقیمِ برخی از مهم‌ترین آثارِ این نقاشِ پرتره خواهد بود. بی‌تردید آشناییِ قبلیِ هرچه‌بیشتر با جهانیِ فکری و وجوهِ فنیِ کار بیکن به جذابیتِ کار خواهد افزود. دراین‌زمینه رجوع به مهم‌ترین متنِ مورد ارجاعِ دلوز، گفتگوهای سیلوستر با بیکن (که ترجمه‌ای فارسی از آن هم منتشر شده است) بسیار مفید خواهد بود.
فایلِ ترجمه‌ی انگلیسیِ کتاب را از همین‌جا می‌توانید دریافت کنید:
http://www.uplooder.net/cgi-bin/dl.cgi?key=69219877c82775e662775d2f69f4ee59

***
[دو ترجمه‌ی فارسی از کتاب دلوز منتشر شده است. تبعاً رجوع به این نسخه‌ها به­موازاتِ روال معمول در کلاسها یعنی رجوع به نسخه‌ی اصلِ کتاب (و درغیراین‌صورت ترجمه‌ی انگلیسیِ آن) بسیار آموزنده خواهد بود.]
- Gilles Deleuze, Difference and Repetition, tr. Paul Patton, Columbia University press: 1994, ch.3, pp. 131-167.
- Gilles Deleuze , Logic of Sense, tr. C. Boundas, Columbia University Press, 1990
- ژیل دلوز، افلاتون و وانموده، ترجمه‌ی مانی حقیقی، در سرگشتگیِ نشانه‌ها، نشر مرکز، صص. 64-84.
- گفتگوهای دیوید سیلوستر با فرانسیس بیکن، ترجمه شروین شهامی‌پور، نشر نظر، 1384.
- فرانسیس بیکن: منطق احساس، ترجمه بابک سلیمی­زاده، نشر روزبهان.
- فرانسیس بیکن: منطق احساس، ترجمه حامد علی­آقایی، نشر حرفه‌هنرمند.

جلسه‌ی اول: کلیات (1)
به‌سوی ماتریالیسمِ جدید
رادیکالیزه‌کردنِ سنتِ پدیدارشناسیِ انتقادی
تفاوتِ فی‌نفسه
نقدِ سنتِ بازنمائی: doxa و paradoxa
تمایزِ sense/good sense/common sense
مدرنیته و کوگیتوی جهانی

جلسه‌ی دوم: کلیات (2)
معنا به‌مثابه‌ی رخدادِ ناب و تجلیِ تفاوتِ فی‌نفسه
تقابلِ رواقی دربرابرِ تقابلِ افلاطونی
رخدادِ حس/معنا

جلسه‌ی سوم:
بستارِ روانکاوی و مسأله‌ی مرگ در بیکن و کافکا
بیکن و تاریخچه‌ی نقاشیِ پرتره
مذهب و نقاشیِ فیگوراتیو
رخدادِ عکاسی و پیامدها
پرتره پس از عکاسی
تمایزِ فیگور و فیگوراتیو (1)
به‌سویِ درکی تازه از فیگور در بیکن

جلسه‌ی چهارم:
از بوم به رینگِ نقاشی: جزء و کل
«فاکت» چیست؟
مؤلفه‌های سه‌گانه‌ی نقاشی
از ساختار به فیگور و از فیگور به ساختار
تمایزِ فیگور و فیگوراتیو (2)

جلسه‌ی پنجم:
تقابلِ «گوشت» و «روح» در متافیزیکِ غربی
گوشت/استخوان و ریختنِ گوشت از استخوان
از چهره به سر
تحولِ تکنیکی و دوره‌های کاریِ بیکن
دولته‌ای‌ها و سه‌لته‌ای‌ها

جلسه‌ی ششم:
وحدتِ پدیدارشناختیِ حواس و مسائلِ آن در سزان
هیستری، نقاشی و چشم
به‌سوی «بدنِ بدون اندام»
هیستری، دفرماسیون و «مسأله»‌ی نقاشی
«جیغ» و زندگی در بیکن

جلسه‌ی هفتم:
سزان و جنگِ علیه کلیشه
خط‌و‌رنگ/trait
بیکن و عکاسی
باصره/ لامسه؛ آبستره/ نقاشیِ کنشی؛ کُد/دیاگرام
هنرِ مصر/بیزانس/گوتیک: از باصره به لامسه
«راهِ بیکن» و مسأله‌ی رنگ از ون‌گوگ و گوگن تا بیکن

جلسه‌ی هشتم:
رنگ و مؤلفه‌های سه‌گانه‌ی نقاشی
«سیاه» در بیکن
نقاشی و ذائقه
دست و تاریخِ نقاشی
ظهورِ فاکتِ تصویری در میکلانژ

«چشمِ دست» در بیکن